Τετάρτη, 11 Νοεμβρίου 2009

Αντιθέσεις και νοσταλγία


Ένα απόσπασμα σήμερα από το κείμενο της Γ. Φαρίνου-Μαλαματάρη " H ειδυλλιακή διάσταση της διηγηματογραφίας του Παπαδιαμάντη: Mερικές παρατηρήσεις και προτάσεις" (στον τόμο "H αδιάπτωτη μαγεία. Παπαδιαμάντης 1991-Ένα αφιέρωμα", Aθήνα, Ίδρυμα Γουλανδρή-Xορν, 1992, σσ. 50-51.)
Συνεχίζει το θέμα της χτεσινής ανάρτησης, για τα αρκαδικά στοιχεία στο διήγημα του Παπαδιαμάντη, αλλά και συνοψίζει έξοχα τις δύο αντιθέσεις που συζητούσαμε στην τάξη και οι οποίες εισάγονται στο κείμενο από τις πρώτες σελίδες.


Γράφει η Γ. Φαρίνου - Μαλαματάρη: " Το διήγημα αυτό παρουσιάζει εξαιρετικό ενδιαφέρον, διότι παρέχει δύο σειρές αντιθέσεων. Η μια είναι συγχρονική: ο νέος βοσκός με την ελευθερία του, την απλότητα, την αυτάρκεια, την απραγματοσύνη και την έλλειψη φιλοδοξίας αντιπαρατίθεται στον ιδιότροπο κυρ Μόσχο που ζει στην εξοχή, μετά από "επιχειρήσεις και ταξίδια" (…) αλλά αφού πρώτα μεταφέρει στο παραδεισένιο τοπίο το νόμο και τις συνήθειες της πόλης ( ιδιοκτησία, περιτειχισμός, "χωριστόν βασίλειον")

Η άλλη αντίθεση είναι διαχρονική και αφορά την αντιπαράθεση μεταξύ του νεαρού βοσκού και του εαυτού του ως ώριμου δικηγόρου. Ο νεαρός βοσκός είναι "φυσικός άνθρωπος", χαίρεται την ελευθερία του στην πανέμορφη φύση και την ησυχία του, ζει με αυτάρκεια από το μικρό επιμίσθιο που του δίνει το μοναστήρι για τη φύλαξη του κοπαδιού και από το κορφολόγημα του γεωργικού μόχθου των άλλων. Ο ίδιος, ως δικηγόρος, υπηρετεί τον νόμο, προφανώς αναγκάζεται να ψευδολογεί, αισθάνεται έγκλειστος και παγιδευμένος στο γραφείο του με θέσιν "οιονεί αυλικού"(…), έχει το συναίσθημα του ανικανοποίητου και αντιπαθεί τον εργοδότη του. Κατά συνέπεια το "Όνειρο στο κύμα" τοποθετεί τη Χρυσή Εποχή σε κάποια πρώιμη εποχή του ανθρώπινου γένους ( Αρκαδία), όσο και στην αρχή της ζωής κάθε ανθρώπου (Εδέμ). Από τη μια πλευρά ο βοσκός ( ο άνθρωπος ως τύπος) και από την άλλη το παιδί ( ο άνθρωπος ως άτομο). Στο διήγημα αυτό οι δύο εκδοχές του ειδυλλιακού/ποιμενικού δένονται αξεδιάλυτα."


Και μια και μιλάμε για νοσταλγία ενός άλλου, παραδεισένιου κόσμου, για να χαλαρώσουμε και λίγο, ας ακούσουμε το τραγούδι του Ν. Παπάζογλου και της Πολυξένης Βελένη "Στιγμές", όπως ακουγόταν στην ταινία που φτιάχτηκε
από το διήγημα του Παπαδιαμάντη
"Η νοσταλγός"


9 σχόλια:

mareld είπε...

¨Σ΄όλο το ταξίδι δεν μ΄άφησε η νοσταλγία
δεν λέω πως ήταν σαν τη σκιά μου
έστεκε πλάι μου ακόμη και μες στο σκοτάδι.."
Κιχμέτ

mareld είπε...

Διονύση μου!

Να σου πω μια καληνύχτα ή να μη σου πω..
τι ήτανε αυτό που πάθαμε βρε ψυχή μου απόψε...

Φιλιά!
Καλή σας νύχτα!

Διονύσης Μάνεσης είπε...

Μαρελντ,
Όταν βλέπεις σε μια ανάρτηση τη λέξη "νοσταλγία", μάλλον πρέπει να την αποφεύγεις..Η απόσταση είναι τόσο μεγάλη, όσο και το μέσα πάθος, οπότε...κινδυνεύεις από αϋπνίες:-)
Φιλιά κι από την τάξη μας στους ξενιτεμένους.

mareld είπε...

Διονύση!

Όταν έχεις χρόνο κια διάθεση μπες στη ροή..

Φιλάκια!

Ανώνυμος είπε...

Κύριε τι να πω!
Πραγματικά το χρειαζόμουν αυτό το τραγουδάκι..
Έτοιμη να βάλω τα κλάματα είμαι..
Από τα αγαπημένα μου.
Σίγουρα σε όλους μας λέει πολλά..
-Στέφη

Διονύσης Μάνεσης είπε...

Στέφη,
Είναι κάτι στιγμές...

Ε, ναι, κάτι στιγμές κι ένα απαίσιο μπλογκ λογοτεχνίαςκατεύθυνσης χρειάζεται τα τραγουδάκια του.

Ήρεμο βράδυ, καλή νύχτα, καλύτερη μέρα αύριο.

gyristroula2 είπε...

Να αφήσω κι εγώ, η συνήθως αμίλητη μαθήτριά σας, ένα μικρό ίχνος συγκίνησης, κύριε;

Διονύσης Μάνεσης είπε...

Γυριστρούλα, παιδί μου, γιατί κρύβεσαι πίσω από τον μπροστινό σου;
Να αφήσεις συγκίνηση. Να σε νιώθουμε κοντά μας και να είμαστε πιο δυνατοί.
Σε φιλώ.

disa είπε...
Αυτό το σχόλιο αφαιρέθηκε από έναν διαχειριστή ιστολογίου.